| Aronia czarnoowocowa - Aronia melanocarpa - niewielki, silnie rozgałęziony krzew, wysokości 0,5 - 2,5 m. Liście ma naprzemianległe, eliptyczne, zaostrzone, ząbkowane, jaskrawozielone, lśniące, w jesieni czerwieniejące. Kwiaty 5-krotne, białe lub różowe, zebrane w groniaste kwiatostany.
|
|
| Ałycza (śliwa wiśniowa) - Primus divaricata (Prunus cerasifera) -krzew, czasem małe drzewko wysokości 4 - 10 m, o szerokiej, jajowatej koronie. Młode pędy są cienkie i proste lub zwisające, kanciaste, nagie, zielone, ze strony nasłonecznionej czerwonawe, później czerwonawobrunatne, cierniste.
|
|
| Bakłażan (oberżyna, psianka podłużna, psianka bakłażan) — Solanum melongena - dwuletnia roślina zielna o łodydze wyprostowanej, zdrewniałej, barwy zielonej lub fioletowej. Liście ma naprzemianległe, zatokowo płytko wcinane lub prawie wrębne z bardzo wyraźnym unerwieniem.
|
|
 | Bawełna — Gossypium - jednoroczne rośliny zielne o łodygach silnie rozgałęzionych, wysokości 1 - 2 m. Liście bawełny są naprzemianległe, długoogonkowe, o blaszce zwykle dłoniastej, 3 - 7-klapowej; kwiaty liczne, duże o średnicy 5 - 7 cm, wyrastające pojedynczo z kątów liści na długich szypułkach. |
|
| Bazylia pospolita — Ocimum basilicum - jednoroczna roślina zielna osiągająca wysokość 20—40 cm. Łodygę ma wzniesioną, czterokanciastą, nagą, już od nasady silnie rozgałęzioną. Liście naprzeciwległe, jajowate lub podługowate, ogonkowe, zaostrzone, rzadko ząbkowane lub całobrzegie. |
|
| Berberys amurski - Berberís amurensis - krzew wysokości 1,5 - 2 m, o pędach prostych, słabo rozgałęzionych, pokrytych trójdzielnymi cierniami liściowymi długości do 2 cm. Liście ma naprzemianległe, eliptyczne, brzegiem drobno ząbkowane, nieco skórzaste, występujące przeważnie po kilka na skróconych pędach. |
|
| Biedrzeniec anyż (anyż) — Anisum vulgare Gaertn. (Pimpinelła anisum ) - jednoroczna roślina zielna wysokości do 50 cm. Korzeń ma palowy, cienki, białawy, łodygę wzniesioną, drobno, podłużnie bruzdkowaną, krótko owłosioną, na górze rozgałęzioną. Kwitnie w lipcu—sierpniu, a owoce dojrzewają we wrześniu. |
|
| Bób - Vicia faba - jednoroczna, uprawna2 roślina zielna. Obecnie rozróżnia się bób właściwy - uprawiany jako warzywo, i bobik - roślinę, pastewną. Ma duże, grube i gąbczaste strąki oraz grube i duże nasiona, bobik natomiast ma strąki i nasiona drobne. |
|
| Burak zwyczajny – Beta vulgaris - dwuletnia roślina zielna. W pierwszym roku wytwarza rozetkę liściową i korzeń spichrzowy. Liście rozetki mogą być wzniesione lub półwzniesione. Warzywne odmiany buraka mają zazwyczaj ciemnoczerwoną skórkę i miąższ korzeni oraz czerwone zabarwienie ogonków liściowych.
|
|
| Cebula — Allium cepa L. - wieloletnia roślina zielna. Zależnie od odmiany i warunków środowiska cebula może mieć różny kształt — od kulistospłaszczonego do kitlistowydłużonego z żółtymi, żółtawobrunatnymi lub czerwonymi, suchymi łuskami. Korzenie cienkie, wiązkowe.
|
|
 | Chmiel zwyczajny - Humulus lupulus - wieloletnia, dwupienna roślina zielna. Wijące się łodygi osiągają długość 5 m, a nawet więcej; są cienkie, dęte, czterokanciaste, okryte ostrymi, zadzierżystymi włoskami. Liście naprzeciwległe, 3 - 5-klapowe, długoogonkowe, górne — naprzemianległe, z przylistkami. |
|
 | Chrzan pospolity — Armoracia rusticana (Lam.) Gaertn., Mey., Scherb. - powszechnie znana wieloletnią roślina zielna osiągającą wysokość 40—150 cm. Korzeń ma gruby, mięsisty, rozgałęziony, białawy, osiągający długość ponad 100 cm, a średnicę 1,2—8 cm. Łodyga jest wzniesiona, rozgałęziona. |
|
 | Cykoria podróżnik — Cichorium intybus L - wieloletnia roślina zielna osiągająca wysokość 30—120 cm. Korzeń ma palowy, mięsisty, sięgający do 1,5 m w głąb gleby, łodyga wyprostowana, rozgałęziona, o szorstkiej, żeberkowanej powierzchni.
|
|
| Cytryna zwyczajna (cytryna właściwa) - Citrus limon (Citrus limonium) - niewielkie, cierniste drzewo wysokości do 5 m, o koronie piramidalnej łub rozłożystej. Jest także uprawiana jako ozdobna i owocująca roślina pokojowa. Cytrynę rozmnaża się z nasion lub przez okulizację i szczepienie. |
|
| Czosnek pospolity — Allium sativum - wieloletnia cebulowa roślina zielna osiągająca wysokość 20— 100 cm. Cebula (zwana główką) złożona jest z kilku cebulek, potocznie zwanych ząbkami. Ząbki zewnętrzne są podługowate, a wewnętrzne bardziej zgrubiałe.
|
|
| Dereń właściwy - Cornus mas - krzew lub niewielkie drzewo wysokości 2 - 5 m, o bardzo twardym drewnie i o spękanej korze. Drzewiaste formy derenia nie tworzą odrostów. Młode pędy są zielone, okryte przylegającymi, krótkimi włoskami, później nagie, żółtawoszare do czerwonawobrunatnych.
|
|
| Dynia zwyczajna – Cucurbita pepo – jednoroczna roślina zielona o łodydze osiągającej 8m długości. U nasady liści wyrastają na łodygach 3-5dzielne, spiralne skręcone wąsy. Łodyga i liście okryte są krótkimi, szczeciniastymi włoskami. Kwiaty duże, pachnące, rozdzielnopłciowe, żółte.
|
|
 | Fasola zwykła - Phaseolus vulgaris - jednoroczna rośliną zielna o prostych lub wijących się, niezbyt gęsto owłosionych łodygach. Liście ma parzystopierzaste, kwiaty białe lub fioletowe długości 1 - 1,5 cm, zebrane w groniaste kwiatostany. Owocem jest strąk długości 5 - 20 cm i szerokości 1 - 1,5 cm.
|
|
| Figowiec pospolity (figa pospolita) - Ficus carica - drzewo dwupienne wysokości do 15 m, o luźnej koronie, zwisających, powyginanych gałęziach i jasnoszarej korze. Czasem jest to tylko rozłożysty krzew z licznymi odrostami. Liście ma naprzemianległe, duże, z wierzchu sztywne i szorstkie, spodem owłosione. |
|
 | Gorczyca czarna (kapusta czarna) - Sinapis nigra {Brassica nigra) - jednoroczna roślina zielna o rozgałęzionej łodydze wyrastającej do 50 - 100 cm. Liście ogonkowe nagie, dolne w zarysie lirowate, nieparzysto – pierzasto - wrębne (na wierzchołku wycięte), brzegiem nierówno ząbkowane.
|
|
| Granatowiec właściwy (granat właściwy) - Punica granatum - krzew lub niewielkie drzewo wysokości 1,5 - 5 m, z dobrze rozwiniętym systemem korzeniowym. Gałęzie ma naprzeciwległe, gładkie, brunatnożółte Młode gałęzie są zielonkawoszare, skrócone, przekształcone w ciernie.
|
|
 | Groch zwyczajny - Pisum sativum - jednoroczna roślina zielna. Liście ma parzystopierzaste, złożone z jajowatych listków i opatrzone na szczycie wąsami czepnymi. Owocem jest strąk. Nasiona są okrągłe lub o różnych nieregularnych kształtach, barwy zielonkawożółtej, różowożółtej lub zielonej.
|
|
| | Groszek siewny (lędźwian siewny) - jednoroczna roślina zielna o łodydze długości 35 - 120 cm, często pokładającej się. Pęd główny rośliny już u nasady tworzy kilka (4 - 8) szybko rosnących pędów bocznych. Łodyga jest naga, czterokanciasta.
|
|
| Grusza pospolita - Pyrus communis - drzewo wysokości 20 - 30 m, czasem krzew, często o gałązkach ciernistych. Liście ma ogonkowe, prawie okrągłe, zaostrzone, nagie, z wierzchu błyszczące, spodem matowe, brzegiem piłkowane, młode - nieco omszone.
|
|
| Gryka zwyczajna (gryka siewna) - Fagopyrum sagittatum Gilib.- jednoroczna roślina zielna o łodydze prostej, wysokości do 1 m, w górze rozgałęzionej, nagiej, czerwonawej lub zielonej. Liście są naprzeciwległe, trójkątne lub na wierzchołku zaostrzone, długości 2 - 6 cm |
|
| Herbata chińska - Thea sinensis - wiecznie zielony krzew lub nieduże drzewo. Liście ma naprzemianlegle, owalne lub podługowatoowalne, krótkoogonkowe, skórzaste, gładkie, z wierzchu ciemnozielone, spodem jasnozielone. Kwiaty białe o odcieniu żółtawym, wyrastają z kątów liści pojedynczo lub po 2 - 4.
|
|
| Hurma wschodnia (hebanowiec wschodni) - Diospyros kaki - długowieczne drzewo wysokości 12 - 15 m, o korze szarej. Młode gałęzie są brunatnoszare lub wiśniowe, pokryte okrągłymi, szarymi gruczołkami. Pędy są okryte brunatnym kutnerem.
|
|
| Hyzop lekarski — Hyssopus officinalis - półkrzew wysokości 30—60 cm, o łodygach czworokanciasty. rozgałęziających się, u dołu drewniejących, wzniesionych, zwisających lub leżących. Liście ma na krzyżległe, krótkoogonkowe, lancetowate, zaostrzone, całobrzegie, obustronnie gruczołowato owłosione.
|
|
| Jabłoń - Malus - drzewo do 10 m wysokości, o koronie rozłożystej, nieregularnej. Występują również drzewa niższe, wysokości 2 - 3 m. Liście zwykle duże, naprzemianległe, jajowate lub eliptyczne, brzegiem karbowano - piłkowane, obustronnie owłosione.
|
|
 | Jarząb pospolity (jarzębina) - Sorbns aucuparia - drzewo wysokości 10 - 15 m, rzadziej krzew, o korze gładkiej i szarej. Młode pędy są owłosione, później nagie, błyszczące, szaroczerwone. Liście naprzemianległe, nieparzystopierzaste, składające się z 9 - 15 lancetowatych, brzegiem piłkowanych listków.
|
|
| Jęczmień zwyczajny — Hordeum vulgare - zboże roczne lub dwuletnie o kłosach 4- lub 6-rzędowych. Jęczmień należy do najstarszych zbóż. Narody Zakaukazia i zachodnich rejonów Himalajów znały jęczmień już w czasach prehistorycznych.
|
|
| Kapusta głowiasta biała — Brassica oleracea var. capitata - roślina dwuletnią, w pierwszym roku wegetacji tworzy głowę, która jest skróconym pędem z dużymi zwiniętymi liśćmi. Kwiaty są czteropłatkowe, białe lub jasnożółte, zebrane w grona lub w baldachogrona. Owocem jest łuszczyna.
|
|
| Karczoch zwyczajny — Cynara scolymus - wieloletnia roślina zielna wysokości do 2 m, o łodydze grubej, prostej, szaro lub białawo owłosionej. Duże liście odziomkowe tworzą u nasady łodygi szeroką rozetę. Liście łodygowe dolne są wydłużone lub szerokolancetowate, zbiegające, podwójnie pierzastosieczne. |
|
 | Kawon (arbuz) — Citrullus vulgaris Schrad – zielna roślina roczna o łodydze pięciokątnej, dętej, silnie rozgałęzionej, długości 2-5 m, zaopatrzonej w rozgałęzione wąsy czepne. Liście ma ogonkowe, naprzemianległe. Blaszka liściowa 3-5 klapowa. Łodyga i liście szorstko owłosione |
|
| Kminek zwyczajny — Carum carvi - dwuletnia roślina zielna wysokości 30—80 cm, czasem nawet do 100 cm. Korzeń ma palowy, wrzecionowaty, długości 10—20 cm. W pierwszym roku tworzy jedynie odziomkową rozetę liściową, a dopiero w drugim roku — wzniesioną, dętą, kanciastą, rozgałęzioną łodygę.
|
|
 | Kolendra siewna — Coriandrum sativum - jednoroczna roślina zielna wysokości 30—70 cm, z cienkim, wrzecionowatym, patowym korzeniem. Kwiaty są drobne, białe lub różowe, zebrane w baldachy złożone. Owocem jest szarożółta, kulista rozłupnia o średnicy 2—5 mm. |
|
| Koniczyna łąkowa (koniczyna czerwona) - Trifolium pratense (Trifolium purpureum Gilib.) - dwuletnia lub wieloletnia roślina zielna osiągająca wysokość 20 - 50 cm; pęd główny ma skrócony. Listki liści dolnych są jajowate, drobno piłkowane, a górnych - wydłużone, prawie całobrzegie.
|
|
| Konopie siewne - Cannabis sativa - jednoroczna roślina zielna o łodydze wyprostowanej, często gałęzistej, okrytej liśćmi: w części górnej - naprzemianległymi, w dolnej - naprzeciwległymi. Liście duże, szorstkie, dłoniastosieczne, podzielone aż do nasady na 7 - 9 odcinków.
|
|
| Koper ogrodowy — Anethum graveolens - jednoroczną rośliną zielną wysokości 40—120 cm. Korzeń ma wrzecionowaty, niezbyt rozgałęziony, cienki; łodygę pojedynczą, prostą, cylindryczną, bruzdkowaną, podłużnie biało i zielono kreskowaną, w górnej części gałęzistą, pokrytą szaroniebieskim nalotem.
|
|
 | Koper włoski (fenkuł włoski) —Foeniculum vulgare Mili – roślina wieloletnią, uprawiana przeważnie jak dwuletnia. Korzeń ma palowy, mięsisty, o zabarwieniu żółtawobiałym i o średnicy do 10 mm. Łodyga prosta, obła, kreskowana, bardzo rozgałęziona, wysokości 90—200 cm. |
|
 | Kosaciec blady — Iris pallida - wieloletnia roślina zielna wysokości 30—90 cm, o poziomym, grubym, rozgałęzionym, białym kłączu zaopatrzonym w liczne, powrozowate korzenie. Łodygi wzniesione, nagie, w części wierzchołkowej kolankowato zgięte.
|
|
| Krokosz barwierski (szafran fałszywy) Carthumus tinctorius - wszystkie odmiany krokosza barwierskiego dzielą się na 2 grupy, różniące się pokrojem roślin. Odmiany należące do pierwszej grupy są bardzo rozgałęzione i dlatego rośliny mają pokrój rozłożysty. |
|
| Kukurydza zwyczajna - Zea mays - jednoroczna uprawna' roślina zielna osiągająca wysokość do 3 m. Źdźbło ma pojedyncze, bardzo grube, o średnicy do 4 cm, z gąbczastym rdzeniem. Liście szerokie, równo-wąsko-lancetowate długości do 1 m.
|
|
 | Lawenda wąskolistna — Lavandula spica -wiecznie zielony, silnie rozgałęziony, szaro owłosiony półkrzew wysokości ponad 50 cm. Korzeń palowy zdrewniały, rozgałęziony w części górnej. Dolne, drewniejące pędy pokładają się; młode, zwłaszcza kwitnące, są wzniesione.
|
|
| Lebiodka pospolita — Origanum vulgare - wieloletnia roślina zielna z pełzającym kłączem, z którego co roku rozwija się kilka czterokanciastych, czerwonawo nabiegłych łodyg wysokości 30 -80 cm. Owoce dojrzewają w sierpniu—wrześniu. Wydziela przyjemny, gorzkawo - korzenny, ostry aromat. |
|
 | Len zwyczajny (len pospolity) - Linum usitatissimum - jednoroczna roślina zielna o cienkiej, cylindrycznej łodydze wysokości 60 cm lub wyższej. Kwiaty na długich szypułkach, jasnoniebieskie, rzadziej białe, zebrane w luźne, rozgałęzione kwiatostany wierzchołkowe.
|
|
| Lubczyk ogrodowy —Levisticum officinale Koch - wieloletnia roślina zielna o grubym kłączu i grubych korzeniach. Z kłącza wyrastają liczne, proste, obłe, dęte, w górnej części rozgałęzione, błękitnawo nabiegłe łodygi. Osiągają one wysokość 1—2 m, a u nasady mają średnicę około 3 cm.
|
|
| Lucerna siewna — Medicago sativa - wieloletnia roślina zielna o łodygach, których liczba zależy od fazy i warunków rozwoju rośliny. Są one wzniesione, pokładające się lub rozesłane. Liście barwy jasnozielonej do ciemnozielonej, nagie łub spodem szaro owłosione, złożone z 3 odwrotniejajowatych listków.
|
|
| Mak lekarski (mak uprawny) - Papaver somniferum - jednoroczna roślina zielna wysokości 0,5 - 1,5 m, o korzeniu palowym, wrzecionowatym. Łodygę ma gładką, słabo rozgałęzioną, liście naprzemianległe, duże, nagie, zielone, podługowatojajowate, brzegiem nierówno, ostro ząbkowane. |
|
 | Malina właściwa - Rubus idaeus - krzew wysokości do 2 m. Młode, jednoroczne pędy są szaroniebieskie, proste, gęsto okryte cienkimi, czerwonobrunatnymi kolcami. Liście nieparzystopierzaste, 3, rzadziej 5 - 7 listkowe, z wierzchu ciemnozielone, spodem białofilcowate.
|
|
| Mandarynka - Citrus unshiu - niewielkie, wiecznie zielone drzewo wysokości do 4 m. o rozłożystej koronie. Gałęzie ma zwykle bez kolców, a korę szarą z brunatnymi pasmami. Młode pędy są ciemnozielone. Liście duże, skórzaste, naprzemianległe, ogonkowe, równowąskie lub równo – wąsko - lancetowate, |
|
| Marchew ogrodowa — Daucus sativus (Hoff.) Roehl. - dwuletnia roślina zielna o grubym, dosyć soczystym, żółtawo - czerwonym korzeniu, który zależnie od odmiany może mieć różny kształt — od płaskokulistego do cylindrycznego, a także stożkowaty ze spiczastym lub tępym końcem. |
|
| Melisa lekarska — Melissa officinalis - wieloletnia roślina zielna wysokości 30—125 cm. Kłącze ma bardzo rozgałęzione, łodygę wyprostowaną, gałęzistą, czterokanciastą. Liście ogonkowe, naprzeciwległe; jajowate, karbowano - ząbkowane, czasem spodem gruczołowato owłosione.
|
|
| Mięta pieprzowa — Mentha piperita - wieloletnia roślina zielna z rozgałęzionym, poziomym kłączem z nadziemnymi rozłogami i wiązkowymi korzeniami. Łodygę ma wzniesioną, rozgałęzioną, czterokanciastą, wysokości 30—100 cm. wiaty drobne, w nibyokółkach, tworzą w części wierzchołkowej gęste, kłosowate kwiatostany |
|
 | Migdałowiec (migdal, śliwa migdał) Amygdalus communis (Prunus amygdalus) - niewielkie drzewo lub krzew wysokości 6 - 8 m. Liście ma równo–wąsko-lancetowate, naprzemianległe, na skróconych pędach. Brzegi liści tępo piłkowano - ząbkowane, kwiaty pojedyncze, o symetrii promienistej, białe lub bladoróżowe.
|
|
| Morela zwyczajna - Armeniaca vulgaris - drzewo owocowe wysokości 5 - 8 m. Kora na starych pniach jest szarobrunatna z podłużnymi spękaniami. Młode pędy są czarnobrązowe, z błyszczącymi, gęsto rozmieszczonymi gruczołami. Liście ogonkowe, naprzemianległe, okrągłe lub jajowate.
|
|
| Morwa biała - Morus alba - drzewo wysokości 15 - 18 m, o rozłożystej koronie, czasem o gałęziach zwisających. Liście mają zmienne kształty, bywają całobrzegie, symetrycznie lub niesymetrycznie klapowane; liczba klap wynosi 3 - 11, są one także w różnym stopniu powycinane.
|
|
| Oliwka europejska -Oka europea - wiecznie zielone drzewo wysokości 3 - 7 m o rozłożystej koronie. Pień i gałęzie są zazwyczaj poskręcane. Na młodych gałęziach kora jest popielatoszara, gładka, później - popękana, ze zgrubieniami. Oliwka kwitnie w maju - czerwcu, a owocuje we wrześniu - październiku.
|
|
| Orzech włoski - Juglans regia - wyniosłe drzewo wysokości do 30 m, o szerokiej, rozłożystej koronie. Korę ma jasnoszarą, na pniu - głęboko spękaną, na gałęziach - gładką. Liście duże, naprzemianległe, ogonkowe, nieparzystopierzaste. Kwiaty drobne, zielonkawe, rozdzielnopłciowe; pręcikowe (męskie)
|
|
| Orzech ziemny (orzacha) - Arachis hypogaca - jednoroczna roślina zielna wysokości 20 - 60 cm o łodydze rozgałęzionej, u niektórych odmian wzniesionej, u innych - płożącej się. Liście długoogonkowe, owłosione, długości 3 - 11 cm, złożone z dwóch par owalnych listków.
|
|
| Owies zwyczajny (owies siewny) - Avena sativa - jednoroczna roślina zielna o korzeniach wiązkowych. Źdźbło owsa ma 2 - 4 węzłów. Prawie u wszystkich form owsa na granicy pochwy i blaszki liściowej występuje błoniasty języczek.
|
|
 | Papryka roczna — Capsicum annuum- roczna roślina zielna. Rozróżnia się dwie formy papryki rocznej — paprykę słodką i ostrą, wśród których z kolei występują różne odmiany. Papryka ma łodygę prostą, rozgałęzioną, cylindryczną, u nasady drewniejącą. |
|
| Pasternak zwyczajny - Pastinaca saliva - roślina jednoroczna i dwuletnia, która jest dosyć rozpowszechnioną rośliną warzywną i astewną. Ma palowy, mięsisty korzeń o nierównej powierzchni (z powodu występowania przetchlinek) i zróżnicowanym kształcie wrzecionowaty, owalnie spłaszczony, albo stożkowaty. |
|
| Pietruszka zwyczajna — Petroselinum crispum (Mili.) - jednoroczna lub dwuletnia roślina zielna o łodydze wzniesionej, od połowy wysokości rozgałęzionej (pędy naprzeciwległe). Kwiatostany na pędach bocznych są wyższe niż na pędzie głównym. Pietruszka kwitnie w czerwcu - lipcu, owocuje w lipcu - sierpniu. |
|
 | Pigwa pospolita - Cydonia oblonga (Cydonia vulgaris) - drzewo lub krzew wysokości 1,5 - 7 m, o korze cienkiej, ciemnoszarej, łuszczącej się. Młode pędy są szarozielone, gęsto, krótko owłosione. Liście jajowate lub owalne, rzadziej okrągłe, całobrzegie, młode - obustronnie okryte kutnerem.
|
|
 | Pomidor — Lycopersicon esculentum Mili. — w uprawie roczna, a w. warunkach klimatu tropikalnego — wieloletnia roślina zielna o łodydze prostej, rozgałęzionej. Cała roślina jest lepko, gruczołowalo owłosiona, Liście są naprzemianległe, pierzastodzielne lub przerywanopierzaste.
|
|
| Poziomka wysoka (poziomka sumnica) - Fragaria moschata (Fragaria elatior) - wieloletnia, często dwupienna roślina zielna wysokości 15 - 35 cm, o kłączu z licznymi śladami po liściach i przylistkach. Czasami tworzy krótkie i cienkie rozłogi. Łodygę ma wzniesioną, odstająco, gruczołowato owłosioną.
|
|
 | Proso zwyczajne - Panicum miliaceum - jednoroczna, uprawna roślina zielna, osiągająca wysokość ponad 1 m. Źdźbło ma proste, czasem już od korzenia rozgałęzione, dęte, owłosione; liście także z owłosionymi, obłymi pochwami. Wiecha jest długości do 20 cm, rozpierzchła, jednoboczna, zwieszona ku dołowi. |
|
 | Pszenica zwyczajna — Triticum communis - jednoroczna trawą o źdźble wyprostowanym. Liście ma szeroko – równo - wąskie, kwiatostan - kłos złożony. Pszenica należy do najstarszych zbóż. Obecnie pszenica jest uprawiana powszechniej niż inne rośliny zbożowe.
|
|
| Rabarbar (rzewień) dłoniasty odmiana tangucka — Rheum palmatum var. łanguticum Maxim. -wieloletnia roślina zielna wysokości 150—200 cm. Ma krótkie kłącze z wieloma wierzchołkami wzrostu i dużymi, soczystymi, wrzecionowatymi, na przecięciu żółtymi korzeniami.
|
|
 | Rącznik (rycynus) pospolity - Ricinus communis - bylina (w klimacie tropikalnym drzewo osiągające 10 - 13 m wysokości lub 2 - 3-letnim krzewem). Ma mocny korzeń palowy i łodygę dętą wysokości do 2 m. Pędy ma nagie, zielone, czerwonawe lub brunatnawe, przeważnie pokryte woskowym nalotem. |
|
| Ruta zwyczajna - Ruta grawolens - wieloletnia roślina zielna, czasami półkrzew, wysokości 30 - 50 cm. Liście ma naprzemianległe, podługowatojajowate, 2 - 3-krotnie pierzastosieczne, krótkoogonkowe, mięsiste, szarawozielone, z przeświecającymi, punktowymi gruczołkami.
|
|
| Ryż siewny - Oryza sativa – roczna trawa wysokości 0,5 - 1,5 m. Pochwy liściowe ma otwarte i znacznie krótsze od międzywęźli. Kwiatostan wiechowaty długości do 30 cm, z żeberkowaną ością, pojedynczy lub parzysty. Kłoski wyprostowane, krótkoościste. Owocem jest ziarniak. Znanych jest ok. 7000 odmian ryżu.
|
|
| Rzepa — Brassica rapa - dwuletnia roślina zielna. W pierwszym roku rozwoju wytwarza rozetę liści odziomkowych i gruby, soczysty korzeń. Liście odziomkowe są duże, lirowate, parzystowrębne, szczecinkowato owłosione. Kształt korzeni u odmian jest zróżnicowany. |
|
| Rzodkiew zwyczajna — Raphanus sativus - jest dwuletnią rośliną zielną. W pierwszym roku wytwarza odziomkową rozetę liściową i soczysty, bulwiasto zgrubiały korzeń, który zależnie od odmiany może mieć kształt wydłużony, kulisty lub owalny. Miąższ o ostrym smaku, zabarwieniu białym, skórka szara lub czarna.
|
|
| Seler zwyczajny - Apium graveolens - dwuletnia roślina zielna. Korzeń ma zgrubiały; jego kształt zależy od odmiany. Na części wierzchołkowej występują liścioślady w postaci kolistych wrębów. Powierzchnia korzenia jest żółtobiała, brunatnawa, czasem z czerwonymi żyłkami. Miąższ korzenia porowaty, miękki.
|
|
| Sezam indyjski - Sesamum indicum - jednoroczna roślina zielna wysokości 60 - 100 cm. Łodygę ma u dołu owalną, wyżej - czterokanciastą lub ośmiokanciastą. Kwiat duży, na krótkiej szypułce; korona dwuwargowa, różowa lub fioletowa. Sezam kwitnie w czerwcu - lipcu, a owocuje w sierpniu - wrześniu. |
|
| Śliwa domowa (węgierka) - Prunus domestica - naturalny mieszańcem gatunków ałyczy i tarniny. Jest drzewem wysokości 6 - 15 m o koronie szeroko- lub wąskojajowatej. Młode pędy są nagie lub okryte kutnerem, czerwonobrunatne lub zielonkawożółte, stare pnie i gałęzie są okryte korą ciemnoszarą i spękaną.
|
|
 | Soja owłosiona (soja uprawna, soja zwyczajna) - Glycine max (L.) Merr., Glycine hispida (Moench.) Maxim - jednoroczna roślina zielna o korzeniu pało wy m i galęzislej, podnoszącej się, wijącej lub wzniesionej, owłosionej łodydze. Liście ma duże, trój listkowe, rzadziej 5—7-listkowe.
|
|
 | Sorgo - Sorghum Moench - ciepłolubna roślina zbożowa, jest wyjątkowo odporne na suszę dlatego nazywają je „wielbłądem świata roślin". Ma doskonale rozwinięty system korzeniowy i szczególną budowę liści. Jego korzenie wiązkowe mają ogromną siłę ssącą i rozrastają się w promieniu 60 - 130 cm, a w głąb do 2,5 m. |
|
| Świdośliwa jajowata - Amelanchier rotundifolia - krzew wysokości do 3,5 m, o słabo rozgałęzionych, cienkich, prostych i drobnych pędach. Młode pędy są purpurowobrunatne, pokryte białawym kutnerem. Liście eliptyczne lub jajowate, z wierzchu zielone, spodem gęsto pokryte szarawym kutnerem.
|
|
 | Szałwia lekarska - Salvia officinalis - półkrzew o zdrewniałych, gęstych korzeniach wiązkowych. Pędy ma liczne, rozgałęzione, czterokanciaste, gęsto ulistnione, u dołu zdrewniałe, górą zielne. Część zielna zimą zwykle obumiera. Kwitnie w czerwcu - lipcu, a owoce dojrzewają w sierpniu - wrześniu.
|
|
| Szałwia muszkatołowa - Salvia sclarea - dwu- lub wieloletnia roślina zielna o korzeniu głównym palowym, rozgałęziającym się. Łodygi zazwyczaj liczne, grube, sztywne, proste, czterokanciaste, czerwonofioletowe, wysokości około 100 cm, o rdzeniu gąbczastym jak u lilaka. Rośliny uprawne osiągają wysokość do 2 m. |
|
 | Szczaw zwyczajny — Rumex acetosa – Polygonaceae. - wieloletnią rośliną zielną. W pierwszym roku wytwarza jedynie odziomkową rozetę liściową, a dopiero w następnych latach kwitnie i owocuje. Liście odziomkowe są ogonkowe, całobrzegie, oszczepowate, z wyraźnie widocznym nerwem głównym. |
|
 | Szparag lekarski —Asparagus officinalis - wieloletnia roślina zielna. Z kłącza szparaga wyrasta kilka wznieconych, wielokrotnie miotlasto rozgałęzionych łodyg ze skrętolegle rozmieszczonymi łuskowatymi liśćmi. W kątach tych liści wynikają w pęczkach drobne igiełkowate gałęziaki. |
|
| Szpinak warzywny — Spinacia oleracea - jednoroczna roślina zielna wytwarzająca odziomkową rozetę liściową. Liście, zależnie od odmiany, są leżące, półleżące lub wzniesione. Liście w rozecie ogonkowe, trójkątnie oszczepowate o powierzchni gładkiej lub zmarszczonej, barwy od jasno- do ciemnozielonej.
|
|
| Słonecznik zwyczajny - Helianthus annuus – jednoroczna, uprawna roślina zielna. Łodygi słonecznika osiągają wysokość 2,5 m, a nawet więcej. Liście są naprzemianległe, ogonkowe, sercowate, o szorstkiej blaszce długości i szerokości do 40 cm.
|
|
| Tymianek pospolity (tymian ogrodowy) - Thymus vulgaris - niewielka, silnie rozgałęziona, wieloletnia krzewinka. Łodygę ma wzniesioną lub płożącą się, wysokości 20 - 40 cm. Liście krótkoogonkowe. podługowatolancetowate lub jajowate, filcowało owłosione z licznymi gruczołkami olejkowymi.
|
|
| Tytoń szlachetny — Nicotiana tabacum - jednoroczna roślina zielna wysokości 1 - 3 m, czasem więcej, o łodydze walcowatej, prostej, pojedynczej lub słabo rozgałęzionej. Liście tytoniu są całobrzegie, podłużnie lancetowate, dolne zbiegające wzdłuż łodygi. |
|
| Wawrzyn (laur) szlachetny (drzewo laurowe) — Laurus nobilis - wiecznie zielony krzew lub niewielkie drzewo wysokości około 10 m. Czasami można spotkać drzewa bardzo duże, do 18 m wysokości. Pień wawrzynu jest szarawy, korona gęsta, bardzo rozgałęziona, gałęzie proste, nagie i gładkie.
|
|
 | Winorośl właściwa - Vitis vinifera - krzew jagodowy o bardzo długich, pnących łodygach, podzielonych na węzły i wytwarzających wąsy czepne pochodzenia pędowego. Na starych pędach kora jest brunatna, głęboko bruzdkowana, łuszcząca się pasmami.
|
|
| Wiśnia pospolita - Cerasus vulgaris (Prunus cerasus)- dzewo lub krzew wysokości 3 - 7 m. Liście ma naprzemianległe, ogonkowe, eliptyczne, na wierzchołku zaostrzone, brzegiem piłkowano - karbowane, ciemnozielone, spodem jaśniejsze, nagie, długości do 12 cm. Przylistki zwisające, równowąskie, brzegiem rzadko ząbkowane.
|
|
| Ziemniak (kartofel) — Solanum tuberosum - roczna roślina zielna wysokości do 60 cm. Na rozgałęzionych rozłogach podziemnych ziemniaka, tzw. stolonach, stanowiących przekształcone pędy, przed kwitnieniem rośliny wytwarzają się bulwy. W części wierzchołkowej bulwy występują wgłębienia — oczka. |
|
| Żyto zwyczajne — Secale cereale – trawa dwuletnia lub roczna o kłosach zwartych, rozwiniętych dwustronnie, zwisających. Ziarniaki ma nieco wydłużone, żółtawe, szarawe lub zielonkawe. Jest jedną z najważniejszych roślin pokarmowych.
|
|
|
|
